ชั่วโมงทำงานปกติไม่เกิน 40 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ หรือไม่เกินวันละ 8 ชั่วโมง (ไม่รวมเวลาพัก) กรณีทำงานเกิน 6 ชั่วโมง นายจ้างต้องจัดให้ลูกจ้างมีเวลาพักไม่น้อยกว่า 45 นาที และกรณีทำงานเกิน 8 ชั่วโมง จะต้องให้มีเวลาพักไม่น้อยกว่า 1 ชั่วโมง

ระบบการทำงานในญี่ปุ่น มีค่าจ้างล่วงเวลาหรือไม่ หากมี อัตราเป็นอย่างไร

มี หากให้ลูกจ้างทำงานเกินชั่วโมงการทำงานปกติ นายจ้างจะต้องจ่ายค่าล่วงเวลาเพิ่มอีก ในระหว่าง 25%-50% ของค่าจ้างในชั่วโมงทำงานปกติ และในกรณีเป็นการทำงานในช่วงเวลา 22.00-05.00 น.ของวันถัดไป หรือ 23.00-06.00 น.ของวันถัดไป จะต้องจ่ายเพิ่มพิเศษอีก 25%

แรงงานในญี่ปุ่นสามารถขอลาวันหยุดพักผ่อน ได้มากน้อยเพียงไร

นายจ้างจะต้องจัดให้ลูกจ้างมีวันหยุดประจำสัปดาห์ไม่น้อยกว่า 1 วัน และกำหนดให้มีวันหยุดพักผ่อนประจำปีโดยได้รับค่าจ้าง ตามหลักเกณฑ์ดังนี้

- สำหรับผู้ที่ทำงานติดต่อกัน 6 เดือน และมีจำนวนวันทำงานตั้งแต่ 80% ขึ้นไป ให้นายจ้างจัดให้มีวันหยุดพักผ่อนประจำปี 10 วัน

- สำหรับผู้ที่ทำงานติดต่อกันตั้งแต่ 1 ปี 6 เดือนขึ้นไป ให้หยุดเพิ่มได้อีก 1 วัน และให้มีวันหยุดพักผ่อนประจำปีเพิ่มขึ้นตามระยะเวลาการทำงานคิดเป็นปีๆ ละ 1 วัน จนกระทั่งมีวันหยุดพักผ่อนประจำปีครบ 20 วัน ในส่วนที่หยุดเกิน 20 วัน อนุญาตให้นายจ้างไม่ต้องจ่ายค่าจ้างในวันหยุดนั้น

นายจ้างสามารถบอกเลิกจ้างลูกจ้างได้ทันทีหรือไม่

การบอกเลิกจ้าง นายจ้างจะต้องแจ้งลูกจ้างให้ทราบล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน หรือนายจ้างอาจจ่ายค่าจ้างเฉลี่ยเป็นระยะเวลา 30 วันแทนการบอกล่วงหน้าได้ ทั้งนี้ไม่รวมถึงกรณีเลิกจ้างเนื่องจากเหตุภัยธรรมชาติ หรือเหตุอื่นๆ ที่ไม่สามารถเลี่ยงได้ หรือการบอกเลิกจ้างอันเนื่องมาจากความประพฤติของลูกจ้าง และไม่รวมถึงลูกจ้างรายวันที่จ้างติดต่อกันเกิน 1 เดือน หรือลูกจ้างที่จ้างโดยมีกำหนดระยะเวลาจ้างที่แน่นอนไม่เกิน 2 เดือน หรือลูกจ้างที่จ้างตามฤดูกาลที่มีกำหนดระยะเวลาจ้างไม่เกิน 4 เดือน หรือลูกจ้างทดลองงาน

กรณีที่สถานประกอบการหยุดดำเนินกิจการด้วยเหตุจากนายจ้างเอง ลูกจ้างจะได้รับการชดเชยอย่างไร

นายจ้างจะต้องจ่ายเบี้ยเลี้ยงในอัตราไม่ต่ำกว่า 60% ของค่าจ้างเฉลี่ยให้แก่ลูกจ้างในช่วงระยะเวลาที่หยุดดำเนินการนั้น

กฎหมายเกี่ยวกับการใช้แรงงานเด็กในญี่ปุ่น มีประเด็นอะไรที่ควรทราบบ้าง

- ไม่สามารถจ้างเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปีทำงานได้
- นายจ้างจะต้องเก็บหลักฐานสูติบัตรของลูกจ้างที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปีไว้ ณ ที่ทำงานด้วย
- ผู้ปกครอง หรือบิดามารดา จะทำสัญญาการจ้าง และขอรับค่าจ้างแทนเด็กไม่ได้
- ชั่วโมงทำงานปกติของแรงงานเด็ก 40 ชั่วโมง (รวมชั่วโมงเรียน) หรือ 7 ชั่วโมงต่อวัน(รวมชั่วโมงเรียน)
- แรงงานเด็กไม่สามารถทำงานในช่วงเวลา 22.00-05.00 น.เว้นแต่เป็นการจ้างลูกจ้างชาย
อายุเกินกว่า 16 ปีบริบูรณ์ในลักษณะงานกะ
- นายจ้างจะต้องไม่จัดให้ผู้มีอายุต่ำกว่า 18 ปีบริบูรณ์ ทำงานด้านการทำความสะอาด หยอดน้ำมัน ตรวจสอบ ตรวจซื้อเครื่องจักรที่อาจเป็นอันตราย หรืออุปกรณ์เครื่องกำเนิดไฟฟ้าในขณะทำงาน รวมถึงการใส่หรือถอดสาย Driving Belt ของเครื่องจักร หรือใช้เครื่องยก หรือทำงานในที่ๆ อาจเกิดอันตราย รวมทั้งการทำงานยกของหนักเกินกำหนด
- ห้ามนายจ้างจ้างบุคคลที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปี ทำงานเกี่ยวข้องกับวัตถุมีพิษ ยา หรือวัสดุที่อาจก่ออันตราย ระเบิด วัตถุไวไฟ หรือทำงานในสถานที่มีฝุ่น แก๊ส รังสีความร้อน แรงดัน หรือสถานที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพ สวัสดิภาพ และความปลอดภัย

นายจ้างญี่ปุ่นค้างจ่ายเงินเดือนจะเรียกร้องได้ที่ไหน

กรุณาติดต่อสำนักงานแรงงานไทยในญี่ปุ่น โทรศัพท์ (03) 5423-6656 โทรสาร (03) 3280-0730 ในเวลาทำการ 09.00-12.00 น. และ 13.30-17.00 น.

ทำงานอยู่ในญี่ปุ่นโดยไม่มีวีซ่า เมื่อถูกนายจ้างเอาเปรียบโกงค่าจ้าง หรือได้รับ อุบัติเหตุจากการทำงาน จะมีสิทธิเรียกร้องสิทธิผลประโยชน์ได้หรือไม่

มีสิทธิเรียกร้องได้ เนื่องจากกฎหมายแรงงานของญี่ปุ่นคุ้มครองแรงงานทุกคน ไม่ว่าจะ เป็นคนชาติไหน มีวีซ่าหรือไม่มีวีซ่าก็ตาม

หากต้องการให้สำนักงานแรงงานในประเทศญี่ปุ่นช่วยเรียกร้องสิทธิ จะต้องเสียค่าใช้จ่ายในการดำเนินการหรือไม่

ไม่มีค่าใช้จ่ายใดๆ ทั้งสิ้น

ทำงานอยู่ในญี่ปุ่นโดยไม่มีวีซ่า ยังไม่มีปัญหาการทำงานอะไร แต่กลัวว่าในอนาคตหากมีปัญหา จะได้ไม่เสียเปรียบนายจ้าง ควรจะเตรียมเอกสารอะไรไว้บ้าง

ควรเก็บเอกสารที่สำคัญไว้ 2 ประเภทคือ
- เอกสารใช้แสดงตน เช่น สำเนาบัตรประชาชน สำเนาทะเบียนบ้าน บัตรประจำตัว คนต่างด้าว (บัตรไกจิ้น) เป็นต้น
- เอกสารเกี่ยวกับการทำงาน เช่น บัตรลงเวลาทำงาน ใบรับเงินเดือน ชื่อ-ที่อยู่บริษัทและชื่อนายจ้าง เป็นต้น

ตอนเริ่มทำงาน ไม่มีการเซ็นสัญญาการจ้างงานกัน เพียงแต่ตกลงกันด้วยวาจา ภายหลังนายจ้างไม่ทำตามที่ตกลงกันไว้ จะมีทางเรียกร้องให้นายจ้างปฏิบัติตาม ข้อตกลงได้หรือไม่

สามารถทำได้ เช่น กรณีถูกโกงค่าจ้าง หรือนายจ้างจ่ายค่าจ้างไม่ครบ ก็สามารถขอให้ สำนักงานแรงงานฯ ช่วยไกล่เกลี่ย และประสานติดตามเงินค่าจ้างได้

นายจ้างมีสิทธิยึดหนังสือเดินทางของลูกจ้างไว้หรือไม่

ไม่มีสิทธิ เนื่องจากหนังสือเดินทางเป็นทรัพย์สินของรัฐบาลไทย

กฎหมายญี่ปุ่นกำหนดค่าแรงขั้นต่ำไว้หรือไม่

กฎหมายญี่ปุ่นกำหนดให้นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างไม่ต่ำกว่าค่าแรงขั้นต่ำ โดยค่าแรงขั้นต่ำ ในญี่ปุ่นมี 2 ประเภท คือ
1) ค่าแรงขั้นต่ำจำแนกตามเขตท้องที่ ณ วันที่ 1 ตุลาคม 2545 ค่าจ้างขั้นต่ำโดยเฉลี่ย ทุกเขตทั่วญี่ปุ่น ช.ม. ละ 654 เยน เขตที่มีค่าจ้างขั้นต่ำสูงสุด เช่นที่โตเกียวนั้น ค่าจ้างขั้นต่ำ ช.ม. ละ 708 เยน ส่วนเขตโอกินาวามีค่าจ้างขั้นต่ำน้อยที่สุด ช.ม. ละ 604 เยน

2) ค่าแรงขั้นต่ำจำแนกตามเขตท้องที่และประเภทอุตสาหกรรม ซึ่งในปี 2545 มีค่าแรงขั้นต่ำเฉลี่ยทุกอุตสาหกรรม วันละ 6,571 เยน โดยอุตสาหกรรมที่มีค่าแรงขั้นต่ำสูงสุดคืออุตสาหกรรมการผลิตสี ส่วนอุตสาหกรรมที่มีค่าแรงขั้นต่ำรายวันต่ำสุดคืออุตสาหกรรมการผลิตเครื่องเรือนจากไม้ อัตราวันละ 5,085 เยน

ประสงค์จะเปลี่ยนงาน จะออกจากงานต้องบอกนายจ้างล่วงหน้านานเท่าไร

ตามปกติต้องแจ้งให้นายจ้างทราบล่วงหน้าอย่างน้อย 14 วัน แต่บางกรณีหากนายจ้างเสียหายเพราะขาดคนทำงาน ก็อาจต้องให้เวลานานกว่า 14 วันก็ได้

หากกิจการบริษัทไม่ดี ถ้านายจ้างให้ลูกจ้างออกจากงานทันทีเลย ลูกจ้างจะได้เงินชดเชยอะไรบ้าง

ตามปกตินายจ้างต้องบอกเลิกจ้างแก่ลูกจ้างก่อนล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน ถ้าบอกวันนี้แล้วพรุ่งนี้ให้ออกเลยก็ต้องจ่ายเงินชดเชยให้เท่ากับค่าจ้างเฉลี่ย 30 วัน หรือหากบอกเลิกจ้างล่วงหน้าเพียง 12 วัน แล้วให้ออกเลยก็ต้องจ่ายเงินชดเชยให้เท่ากับค่าจ้างเฉลี่ย 18 วัน

หากบริษัทล้มละลาย นายจ้างแจ้งว่าไม่มีเงินจ่ายค่าจ้าง จะมีทางได้ค่าจ้างที่ยังค้างจ่ายหรือไม่

หากเป็นบริษัทที่ศาลตัดสินว่าล้มละลาย ทางการญี่ปุ่นก็จะจ่ายเงินชดเชยค่าจ้างค้างจ่าย ให้ โดยจะจ่ายเงินชดเชยให้ย้อนหลังไม่เกิน 6 เดือนของค่าจ้างส่วนที่ค้างจ่าย

ถูกเจ้าหน้าที่ตำรวจตรวจคนเข้าเมืองญี่ปุ่นจับกุมตัวไปเพราะไม่มีวีซ่า จะติดตามค่าจ้างค้างจ่ายได้หรือไม่

สามารถทำได้ โดยแจ้งความจำนงต่อเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองญี่ปุ่นว่าประสงค์จะติดต่อสถานเอกอัครราชทูตฯ ให้ช่วยติดตามค่าจ้างค้างจ่าย และต้องการรอจนกว่าจะได้รับทราบผลจึงจะเดินทางกลับประเทศไทย นอกจากนี้มีวิธีอื่นๆ ที่อาจทำได้คือเขียนจดหมาย หรือ ให้เพื่อนติดต่อเข้ามาที่สำนักงานแรงงานฯ เพื่อขอความช่วยเหลือ

อาชีพที่คนไทยเข้าไปทำอย่างถูกต้องตามกฎหมายในญี่ปุ่นมีอะไรบ้าง

ญี่ปุ่นเปิดรับเฉพาะแรงงานมีฝีมือ เช่น วิศวกร นักวิจัย ผู้ปรุงอาหาร เท่านั้น และจะกำหนดคุณสมบัติของคนที่จะเข้ามาทำงานไว้อย่างละเอียด เช่น กรณีของแรงงานฝีมือ ได้แก่ ผู้ปรุงอาหาร ต้องมีประสบการณ์การทำงานมาอย่างน้อย 10 ปีขึ้นไป เป็นต้น (สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้จากสำนักงานแรงงานฯ)

ประสงค์จะจ้างพ่อครัวจากประเทศไทยเข้ามาทำงานในญี่ปุ่น ได้รับวีซ่าเรียบร้อยแล้ว แต่คนงานเดินทางออกจากประเทศไทยไม่ได้เพราะติดอยู่ที่ด่านตรวจคนหางานที่สนามบินดอนเมือง เพราะคนงานยังไม่ได้นำสัญญาการจ้างงานไปผ่านการรับรองจากสำนักงานแรงงานในประเทศญี่ปุ่น ขั้นตอนการขอรับรองสัญญาการจ้างงานเป็นอย่างไร

เมื่อทางกระทรวงยุติธรรมญี่ปุ่นออกใบ Certificate of Eligibility เพื่อให้ลูกจ้างไปยื่นขอวีซ่าที่สถานเอกอัครราชทูตญี่ปุ่นในประเทศไทยแล้ว ก่อนที่ลูกจ้างจะเดินทางเข้าญี่ปุ่น นายจ้างจะต้องนำสัญญาการจ้างงานไปขอการรับรองที่สำนักงานแรงงานในประเทศญี่ปุ่นก่อน ซึ่งจำเป็นต้องมีหลักฐานอื่นๆ ประกอบด้วย เช่น ทะเบียนบันทึกธุรกิจของบริษัท สำเนาหนังสือเดินทางและสำเนาใบ Certificate of Eligibility ของลูกจ้าง เป็นต้น และเมื่อสำนักงานแรงงานฯ รับรองสัญญาการจ้างงานให้แล้ว ก็ให้ส่งเอกสารนั้นไปให้ลูกจ้างที่ประเทศไทยเพื่อไปรายงานตัวว่าจะเดินทางไปทำงานต่างประเทศต่อกรมการ
จัดหางานที่กรุงเทพฯ หรือสำนักงานจัดหางานในจังหวัดที่ลูกจ้างอาศัยอยู่ แล้วจึงจะเดินทางออกจากประเทศไทยได้

กรณีของลูกจ้างหรือผู้ฝึกงานที่ทำงานหรือฝึกงานอยู่ในญี่ปุ่น หากจะกลับไปเยี่ยมบ้านที่ประเทศเป็นการชั่วคราว ก็ต้องขอหนังสือรับรองจากสำนักงานแรงงานฯ ก่อนเช่นกัน มิฉะนั้นก็จะประสบปัญหาเดียวกันคือลูกจ้างเดินทางออกจากประเทศไทยไม่ได้ กรุณาติดต่อขอทราบรายละเอียดเพิ่มเติมจากสำนักงานแรงงานฯ